eBay Fenomeni - Dunyanin En Basarili Internet Firmasinin Arkasindaki Is Sirlari (Kitap)

Saturday, March 11, 2017

eBay Fenomeni - Dunyanin En Basarili Internet Firmasinin Arkasindaki Is Sirlari (Kitap)



eBay Fenomeni, talep bazli fiyatlandirma sistemine dayanan bir is modeli ile kurulan online acik arttirma sitesi eBay'i ve bugunku seklini alana kadar izledigi adimlari yer yer ilginc detaylara da yer vererek anlatiyor. 1995-2001 yillari arasinda hizla buyuyen dot-com bubble (nokta-com balonunun ) parcalarindan biri olan eBay, 1995 yilinda o yillarda moda oldugu gibi bir garajda kurulmustur. Pek cok yerde ve kitapta da gecen hikayeye gore, Pierre Omidyar, o donemde nisanlisi sonradan esi olan Pamela (Kerr) Omidyar'in Pez sekerlerinin cizgi film karakterleri seklinde tasarlanan kutularini biriktiren bir koloksiyonerdir. 
Pez Candy Pez Sekeri

Omidyar ise onun daha  fazla seker kutusuna ulasmasi icin 1995 yilinda (ilk olarak Auction-Web adini verdikleri sonradan eBay adini alacak olan) web sitesini oldukca basit ve sade bir tasarim ile kurar. Omidyar, bu siteyi ilk zamanlarda Jeffrey Skoll ile birlikte isletir. 

Auction Web
Resim Kaynak

Kuruldugu gunden bu yana, alaninda en bilindik web sitelerinden biri olan eBay pek cok ilke imza atti. Katalogla uzaktan alisverisin oldukca cok tercih edildigi kurulusunun ilk doneminde, cografi uzakligi ortadan kaldirarak anlik tepki ve geribildirimlerle alisverisi mumkun kildi. Kullanici kitlesi her gecen gun artan eBay, duzenlenmesini mumkun kildigi online acik arttirmali satislar sayesinde ayni zamanda alisverise farkli bir heyecan ve eglence de katmis oldu. 2.el esyalarin ekonomiye tekrar katilmasini, bir kullanicinin artik sahip olmak istemedigi bir esyanin baska bir kullanici tarafindan belli bir bedel odenerek sahip olmasini mumkun kildi. 

ebay websitesi eski tasarim
eBay Eski Tasarimi - Resim Kaynak

ebay 2003 eski tasarim
eBay 2003 Yili - Resim Kaynak

Alisilageldik duzende saticilar fiyatlandirma konusunda karar veren taraftir ancak eBay'de kullanilan talep bazli fiyatlandirmada bu kritik karari alicilar vermektedir. Satici eger isterse bir taban satis fiyati (rezerv fiyat) belirleyerek bu fiyati gizli tutabilir, ancak fiyatin ne kadar yuksek olacagini veya saticinin belirledigi gizli fiyata ulasilip ulasilamayacagina alici karar verir. eBay, bu duzeni getirmis ve zaman icinde getirdigi cesitli kurallarla sistemin daha iyi islemesini saglamistir. 

1997 yilinda eBay coktan kar eden bir firma haline gelmistir ve Silikon Vadisinin risk sermayecilerinden olan Benchmark Capital'den yatirim almistir. 

eBay'i bugunku guclu haline getiren kararlardan belki de en onemlilerinden biri, Omidyar'in firmasi icin en iyi olani yapmak adina yonetimi profesyonel bir CEO'ya birakmasi olmustur. 1998 yilinda Meg Whitman sirkete katilmistir. Kisa bir sure sonra da, Starbucks'in CEO'su ve yonetim kurulu baskani Howard Schultz ile Intuit'in yonetim kurulu baskani olan Scott Cook, yonetim kurulu uyesi olarak goreve baslamislardir. 

Kitaba gore, eBayin basarisi kendisini sadece belirli tip bir urun cesidi ile sinirlandirmamasi ve kullanicilarin istedikleri hemen herseyi satabilecekleri bir platform olarak sekillenmesinden kaynaklanmaktadir. 

eBay de temeli guven ve durustluge dayanan, fikir alisverisi ve geribildirim saglayan bir "topluluk kulturu" ilk gunden beri hakim olmustur. Kitap, eBay Toplulugunun kullanicilari siteye baglyan faktorlerin basinda geldigini vurgulamaktadir. 

eBay web site
eBay Web Sitesi - Resim Kaynak

eBay web site
Gunumuzde eBay - Resim Kaynak

eBay community
eBay Community - Resim Kaynak

eBay Community adini tasiyan kullanicilar toplulugu, sitenin ilk gunlerinden beri aktiftir. Kullanicilarin kendi aralarinda sohbet etmelerine ve cesitli konularda (basta websitesinin kullanimi olmak uzere) yardimlasmalarina imkan taniyan bu kisim, eBay'in ayrilmaz bir parcasi halini almistir. Acik arttirma sisteminde guven ve iyiniyet oldukca onemlidir ve topluluk da bunu saglamanin bir parcasidir. Ayni zamanda, her satici icin ayri ayri olusturulmus geribildirim forumlarinda yer alan yorumlarla saticilar zaman icinde satis islem sayilari arttikca itibar kazanmaktadir. Daha onceki satislardan alinan pozitif geribildirimler de, yeni alicilarin o saticiya guvenmelerini ve islem yapmalarini saglamaktadir. Ayrica, eBay'in 1997 yilindan itibaren kendi musteri hizmetleri departmani da bulunmaktadir.

4.Bolumde, sayfa 111'de belirtildigi uzere eBay'in isletme karini saglayan model su sekildedir:

Net Gelirler (Satici ucretlerinden alinan)
- Net Gelirlerin Maliyeti (alt yapi)
- Isletme Masraflari (pazarlama, urun gelistirme, genel ve yonetimsel giderler, amortisman)

= Isletme Kari

eBay, zaman icinde AOL, Disney, AutoTrade.com, CarClub gibi bazi firmalarla stratejik ortakliklar gelistirmistir. Ayrica, e-Stamp, i-Gonderim, iEscrow, Billpoint gibi bazi hizmetler de devreye girmis ve eBay deger aginin bir parcasi olmustur.

eBay'de kurum kulturunun temelinin saglam atilmasi gerektigi ve surdurulebilir olmasinin onemi erken safhalarda fark edilmistir. Ekibe katilan her yeni kisinin bu kulture uyum saglamasi beklenir ve secimler ona gore yapilir. Dikkat edilen 9 kulturel oge soyledir (sayfa 149):

  • Surekli ogrenme
  • Deger yaratmaya odaklanma
  • Yaratici alternatifleri gelistirme yetenegi
  • Delegasyon ve yetkilendirme
  • Alternatif fikirleri ve alinan kararlari tartabilecek disiplinli bir yontem
  • Acik bilgi akisi
  • Dis ve ic stratejik bakis acisi
  • Insiyatif alma ve belirsizliklerle bas etme istekliligi
  • Sistem dusuncesi
Paralel sekilde, eBay'in orjinal kulturunun korunmasi icin Musterinin Sesi Gunleri duzenlenmektedir. Bugunlerde pek cok aktif eBay kullanici San Jose merkez ofise gelir ve calisanlarla toplanti yapip bazi konularin uzerinden gecerler. Bu uygulamanin amaci, yeni ise alinan kisileri topluluk ruhu ile ve kurucu Omidyar'in tasarladigi degerler ile egitmektir (sayfa 161-162)


eBay Fenomeni - Dunyanin En Basarili Internet Firmasinin Arkasindaki Is Sirlari (Kitap) Arka Kapak
eBay zaman icinde odaklanacagi stratejisinin 5 ana unsurunu soyle belirlemistir (sayfa 174):

  • Kullanici tabanini genisletmek
  • eBay markasini guclendirmek
  • Urun kategorilerini arttirarak ve yeni urunleri sunarak ticaret platformunu genisletmek
  • Topluluk arasindaki bagliligi tevik etmek
  • Site ozelliklerini ve islevselligini genisletmek
Kitabin 7.bolumu, "kacak, yasak ve tuhaf esyalar"a ayrilmistir. Son iki bolum ise. eBay'in zaman icinde ortaya cikan rakiplerini incelemekte ve eBay'in olasi geleceigini ongorumlemektedir.

Richard Luecke editorlugunde, David Bunnell tarafindan kaleme alinan kitap, 2005 yilinda Ledo Yayincilik tarafindan yayinlanmistir ve 270 sayfadir.


eBay ve Turkiye: Gittigidiyor

Turkiye'nin onde gelen eticaret sitelerinden Gittigidiyor, 2001 yilinda faaliyete baslamis olan eBay benzeri bir sitedir. eBay, 2007 yilinda Gittigidiyor.com'dan ufak bir hisse satin alarak Turkiye pazarina giris yapmistir. 2011 yilinda ise eBay, Gittigidiyor'un 93%'luk hissesini satin almistir. 2016 yilinda ise, eBay Gittigidiyor'un geri kalan hissesini de satin alarak tek sahibi haline gelmistir. 


Kitabin Kunyesi

Kitabin Adi: eBay Fenomeni - Dunyanin En Basarili Internet Firmasinin Arkasindaki Is Sirlari
Yazar: David Bunnell
Sayfa Sayisi: 270
Yayinevi: Ledo Yayincilik 
Basim Yili: 2005
Kategorisi: Is Dunyasi, Ekonomi, E-Ticaret, Marka Yonetimi
Orjinal Adi: The e-Bay Phenomenon: Business Secrets Behind the World's Hottest Internet Company
Ilgili Baglantilar: GoodReads, Amazon



#418


quick edit

.

.

Benzer Yazilar

0 comments

GUNCEL YAZILAR


ONERILER

Oneriler...





Toplam Yazı Sayisi:

instagram twitter facebook pinterest
tumblr Medium send mail RSS

Icons made by Freepik from www.flaticon.com is licensed by CC 3.0 BY

#yetenekyonetimico


www.yetenekyonetimi.co
www.yetenekyonetimi.co
www.yetenekyonetimi.co


Iletisim

Name

Email *

Message *